5. Arbeidsomstandigheden

De Gezondheidsraad adviseert over omstandigheden en factoren die van invloed kunnen zijn op de gezondheid van werknemers. Een vaste taak van de raad is advisering over de schadelijkheid van stoffen waaraan mensen tijdens hun werk kunnen worden blootgesteld. Ook adviseert de raad over de vaccinatie van werk­nemers tegen infectieziekten. Hieronder volgt een korte impressie van alle adviezen die in 2024 zijn gepubliceerd binnen het adviesdomein arbeidsomstandigheden.

Koolmonoxide; Gezondheidskundige advieswaarde voor beroepsmatige blootstelling

Werknemers worden blootgesteld aan koolmonoxide als de stof vrijkomt in de werkomgeving bij de onvolledige verbranding van olie, aardgas, benzine of hout. Blootstelling kan leiden tot verschillende nadelige effecten op de gezondheid, waaronder hart- en vaatziekten en ontwikkelingsproblemen bij het ongeboren kind. De huidige wettelijke grenswaarde voor beroepsmatige blootstelling aan koolmonoxide is 23 mg koolmonoxide per kubieke meter lucht (mg/m3, 20 ppm - parts per million). Op basis van nieuwe wetenschappelijke gegevens leidde de Gezondheidsraad een lagere waarde af. De nieuwe gezondheidskundige advieswaarde is 7,5 mg/m3 (6,4 ppm).

Advies voor grenswaarde koolmonoxide
Het advies Koolmonoxide; Gezondheidskundige advieswaarde voor beroepsmatige blootstelling is opgesteld door de vaste commissie Gezondheid en beroepsmatige blootstelling aan stoffen en op 3 september 2024 aangeboden aan de staatssecretaris Participatie en Integratie van SZW.

Respirabel kristallijn silica; Gezondheidskundige advieswaarde voor beroepsmatige blootstelling

Kristallijn silica (kwarts) is een mineraal dat veel voorkomt in rotsen, zand en andere grondsoorten. Als kristallijn silica-bevattend materiaal wordt bewerkt, door bijvoorbeeld zagen of vermalen, kan stof vrijkomen waarin inadembare (respirabele) kristallijne silicadeeltjes zitten. Deze deeltjes kunnen bij inademing diep binnendringen in de longen. Beroepsmatige blootstelling aan respirabel kristallijn silica (RKS) kan ziekten veroorzaken als longkanker.

Epidemiologisch onderzoek heeft aangetoond dat RKS kankerverwekkend is. De Gezondheidsraad heeft in samenwerking met de Scandinavische Nordic Expert Group (NEG) op basis van een verzameling van epidemiologische studies berekend welke concentraties RKS overeenkomen met vastgestelde risiconiveaus op kanker. Deze gezondheidskundige advieswaarden kan de minister van SZW gebruiken om ter bescherming van werknemers een wettelijke grenswaarde op te stellen voor beroepsmatige blootstelling aan RKS. De advieswaarden die de Gezondheidsraad heeft afgeleid zijn lager dan de bestaande wettelijke grenswaarden voor beroepsmatige blootstelling in Nederland, Denemarken, Finland, Noorwegen en Zweden.

Gezondheidskundige advieswaarden respirabel kristallijn silica
Het advies Respirabel kristallijn silica; Gezondheidskundige advieswaarde voor beroepsmatige blootstelling is opgesteld door de vaste commissie Gezondheid en beroepsmatige blootstelling aan stoffen en op 3 september 2024 aangeboden aan de staatssecretaris Participatie en Integratie van SZW.

Vaccinatie van werknemers: kinkhoest

Kinkhoest is een zeer besmettelijke ziekte. Bij gezonde volwassenen verloopt kinkhoest meestal mild of zonder klachten, maar baby’s kunnen er zeer ernstig ziek van worden. In 2017 adviseerde de Gezondheidsraad om kinkhoestvaccinatie aan te bieden aan werknemers die in contact komen met kinderen onder de 6 maanden, ter bescherming van de kinderen. Vaccinatie van de kinderen zelf biedt namelijk pas na enkele herhalingen, en dus na enkele maanden, volledige bescherming. Sinds 2019 krijgen alle zwangeren een vaccinatie tegen kinkhoest aangeboden om ervoor te zorgen dat kinderen direct na hun geboorte al beschermd zijn. Desondanks zijn er nog steeds kinderen die onvoldoende beschermd zijn in hun eerste levensmaanden. Niet alle zwangeren laten zich vaccineren en soms worden onvoldoende antistoffen overgedragen, bijvoorbeeld als het kind te vroeg wordt geboren. Daarom is het volgens de Gezondheidsraad nog steeds nodig om kinkhoestvaccinatie aan te bieden aan werknemers die in contact komen met kinderen onder de 6 maanden.

Bescherm pasgeborenen door werknemers kinkhoestvaccinatie aan te bieden
Het advies Vaccinatie van werknemers: kinkhoest is opgesteld door de vaste subcommissie Vaccinatie werknemers en op 30 september 2024 aangeboden aan de staatssecretaris Participatie en Integratie van SZW.